DOĞU TÜRKİSTAN LİDERİ İSA YUSUF ALPTEKİN ANILDI
DOĞU TÜRKİSTAN LİDERİ İSA YUSUF ALPTEKİN ANILDI
Yayınlanma:
Uşak Ülkü Ocakları tarafından AKM’de düzenlenen toplantıda Doğu Türkistan mücadelesinin sembol isimlerinden İsa Yusuf Alptekin anıldı.
Uşak Ülkü Ocakları tarafından AKM’de düzenlenen toplantıda Doğu Türkistan mücadelesinin sembol isimlerinden İsa Yusuf Alptekin anıldı. Toplantıya konuşmacı olarak, Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Sadettin Gömeç ve İsa Yusuf Alptekin’in oğlu Prof. Dr. Aslan Alptekin katıldılar. Sadettin Gömeç, “Alptekin’in yaşamından ve mücadelesinden kesitler sundu. Oğlu Aslan Alptekin ise babasını vasiyetini Uşaklılara okudu.
DOĞU TÜRKİSTAN LİDERİ İSA YUSUF ALPTEKİN ANILDI
Doğu Türkistan mücadelesinin sembol isimlerinden İsa Yusuf Alptekin’in oğlu Aslan Alptekin Doğu Türkistan için tek bir çözümün bulunduğunu, bunun da Çin yönetiminin işgal ettiği Doğu Türkistan topraklarından çekilmesi olduğunu söyledi. Doğu Türkistan’ın verdiği mücadeleye Türkiye’nin daha çok destek vermesini isteyen Alptekin bunun aynı zamanda Türkiye’nin tarihinden gelen bir misyonu olduğunu da vurguluyor: “Orta Asya Cumhuriyetleri, Pakistan’da diğer komşularımızda faaliyetlerimiz engelleniyor. Maalesef Türkiye’de de faaliyetlerimiz engelleniyor. Biz Doğu Türkistan Türkleri olarak hiçbir zaman terörizme destek vermedik ya da terörist olmadık. Birleşmiş Milletler Kanunları çerçevesinde yapacağımız faaliyetler bile Çin’in baskısı nedeniyle engelleniyor. Bunu nasıl kabul edebiliriz?”
İsa Yusuf Alptekin’in Vasiyeti
AB’nin Doğu Türkistanlı Türklerin vatandaşlığını kabul etmek için Türkiye aleyhinde konuşmaları baskısını yaptığını da belirten Alptekin, “Biz bunu nasıl kabul edebiliriz? Bu bize büyük mücadele adamı İsa Yusuf Alptekin’in vasiyetidir. Babam bu konuda bizleri sıkı sıkıya uyarmıştır. Doğu Türkistan mücadelesinde Türkiye’nin asla zarar görmesini istememiştir. İsa Yusuf Alptekin’in vasiyetini her fırsatta hatırlatmasına rağmen Arslan Alptekin’in bazı konulardaki kırgınlığı da söylediklerinden belli oluyor. 2003 yılında büyük mücadele adamı İsa Yusuf Alptekin için mevlit düzenlemek istediğinde yaşadıklarını şöyle anlatıyor: “2003 yılında rahmetli babam ve büyük mücadele adamı İsa Yusuf Alptekin için mevlit düzenlemek istedik. Mevlidimize dünyanın bir çok yerindeki Uygur Türkü katılacaktı. Ancak bu mevlidin yapılma kararı alındıktan sonra ve mevlidin yapılacağı duyulduktan sonra gariplikler olmaya başladı. Türkiye’ye gelmek isteyen Doğu Türkistanlıların vizeleri iptal edildi. Ağabeyim Erkin Alptekin 2.5 saat Yeşilköy hava limanında bekledi. Emniyet Müdürlüğü’nde iki saat boyunca ifadelerimiz alındı. Bunlar bizi üzen şeyler. Biz Türkiye Cumhuriyetini vatanımız olarak görüyoruz ve Türkiyemizin çıkarlarına asla zarar vermek istemiyoruz. Ama bunlar olunca da üzülüyoruz. Ayrıca gök bayrağımızla toplantı yapamamak da bizi üzüyor. Oysa bizim bayrağımızı Ulu Önder Atatürk tavsiye etmiştir. Türkiye Cumhuriyeti’nin kuruluşunda bayrağı gök bayrak olacakken, bu albayrak olması kararlaştırılmış. 1933 yılında Kaşgar merkezli Doğu Türkistan Cumhuriyeti kurulurken Ulu Önder Atatürk buraya 9 kişilik bir heyet yollamış. Gök bayrağı tavsiye etmiş, bu tavsiye üzerine Doğu Türkistan gök bayrağı kabul etmiş. Bugün Atatürk’ün tavsiye ettiği bu gök bayrak Türkiye’de asılamıyor.”
Ankara Üniversitesi Dil ve Tarih Coğrafya Fakültesi Öğretim Görevlisi Prof. Dr. Sadettin Gömeç’ de İsa Yusuf Alptekin’in yaşamını anlattı ve onun Doğu Türkistan’ın bağımsızlığı için neler yaptığından bahsetti..
İsa Yusuf Alptekin Kimdir?(1901-1995)
1901 yılında Doğu Türkistan'ın Kaşgar vilayetine bağlı Yenihisar kazasında dünyaya gelmiştir. Doğu Türkistan’da fenni tedrisat yapan okul olmadığı için dini okulda okumuştur. Öğrenimini tamamladıktan sonra çeşitli memuriyet görevlerinde bulunmuştur. 1926 yılında Batı Türkistan’a geçerek burada milli mücadele taraftarlarıyla irtibata geçmiştir. 1931’de Hoca Niyaz tarafından başlatılan ayaklanma sırasında Doğu Türkistan’daki valilerin halka yaptıkları zulmü Çin hükümetine anlatarak, bu durumun önlenmesini, aksi takdirde ayaklanmanın yayılacağını, Rusya'nın işgalinin söz konusu olacağını ifade etmiştir.
Alptekin’in siyasi hayatı Batı Türkistan’daki Çin diplomatik misyonunda aldığı vazife ile başlamıştır. 1932 yılında milli mücadele gereği Çin’e geçen Alptekin, 1936 yılında, 1947’ye kadar sürecek olan Çin Meclisi üyeliğine seçilmiş ve Çin parlamentosunda Doğu Türkistan’ı temsil etmiştir. Mücadelesini daha çok siyasi alanda yoğunlaştırmıştır. 1944'te İli'de başlayan ayaklanma neticesi kurulan hükümete girmesini İlililer istememiştir. Ancak üç yıl sonra hükümetin genel sekreterliğine getirilmiş, bu esnada da Uygur Kültür Cemiyeti ile Doğu Türkistan Gençlik Teşkilatı’nın genel başkanlığını yapmıştır. Bir yıldan fazla kaldığı bu görev esnasında, Rusya'nın ve Çin'in tepkilerini üzerine çekmiş, 1949'da Çin'in Doğu Türkistan’ı işgali ile birlikte Keşmir’e iltica etmiştir. 1954 yılında Türkiye'ye gelmiş ve Türk vatandaşlığına geçmiştir. Türkiye'ye gelir gelmez İstanbul'da Doğu Türkistan Göçmenler Cemiyeti'ni kurarak, bundan sonraki faaliyetlerini Doğu Türkistan davasının dünya kamuoyuna anlatılması üzerinde yoğunlaştırmıştır. Doğu Türkistan’ın Sesi, Tanrı Dağları ve Altay isimlerinde üç dergi ile Erk adında bir gazete çıkarmıştır. Türk-İslam dünyasından getirttiği kitaplarla Yusuf Has Hacib Kütüphanesi’ni kurmuştur.
1960 yılında Yeni Delhi’de toplanan Asya-Afrika Konferansı’na, 1962’de Bağdat’ta, 1964’te Somali’de Mogadişu’da, 1965’de Mekke’de, 1978’de Karaçi’de toplanan İslam konferanslarına katılarak 1980 yılında Mekke’de düzenlenen Dünya İslam Birliği Kurucular Meclisi üyeliğine seçilmiştir. Bu toplantı ve konferanslarda Doğu Türkistan’ı temsil ederek Doğu Türkistan lehine kararlar alınmasına vesile olmuştur.
Doğu Türkistan mücadelesini daha geniş kitlelere duyurmak isteyen Alptekin, 1983 yılında Doğu Türkistan Neşriyat Merkezi’ni kurmuştur.
İsa Yusuf Alptekin 17 Aralık 1995 gecesi vefat etmiştir. Eserleri arasında Doğu Türkistan Davası, Unutulan Vatan Doğu Türkistan, Doğu Türkistan İnsanlıktan Yardım İstiyor, Türkistan Şehitleri, Demir Perde Arkasındaki Müslümanlar, Esir Doğu Türkistan İçin, Resimli Doğu Türkistan, Büyük Doğu Türkistan Hakkında Muhtıra, Doğu Türkistan’ın Hür Dünyaya Çağrısı, Doğu Türkistan’ın Sesi bulunmaktadır.
» Mehmet Emin Buğra (1901-1965)